📚 Ôn tập phỏng vấn - Mobifone IT

💼 "Kể về dự án khó nhất bạn đã làm?" → iNET Drive

⚡ "Bạn đã tối ưu performance như thế nào?" → Backorder Domain

📡 "Kinh nghiệm về hệ thống real-time?" → Cloud Panel Agent

🔒 "Kinh nghiệm về bảo mật / eKYC?" → iNET Portal

🎯 Câu hỏi hành vi thường gặp

Quy trình tiếp cận bài System Design (4 bước)

Khả năng mở rộng (Scalability)

Cân bằng tải (Load Balancing)

Chiến lược Cache (Bộ nhớ đệm)

Cơ sở dữ liệu: SQL vs NoSQL

Định lý CAP

Thực tế: Partition (mạng bị chia cắt) luôn có thể xảy ra → bạn phải chọn giữa CP hoặc AP

Hàng đợi tin nhắn (Message Queue)

Monolith vs Microservices

Case Study: Thiết kế Cloud Storage (kinh nghiệm iNET Drive)

Thiết kế API & Xác thực

GET    /api/v1/users          Lấy danh sách
GET    /api/v1/users/:id      Lấy chi tiết
POST   /api/v1/users          Tạo mới
PUT    /api/v1/users/:id      Cập nhật toàn bộ
PATCH  /api/v1/users/:id      Cập nhật một phần
DELETE /api/v1/users/:id      Xóa

JWT & OAuth 2.0

JWT (JSON Web Token): Gồm 3 phần Header.Payload.Signature — server không cần lưu session, chỉ cần verify chữ ký. Access Token (15 phút, ngắn hạn) + Refresh Token (7 ngày, dùng để lấy access token mới). Lưu Refresh Token trong HttpOnly Cookie (chống XSS).

OAuth 2.0: Authorization Code (ứng dụng web có backend) | PKCE (SPA, mobile — không có backend an toàn) | Client Credentials (service gọi service)

SSO (Single Sign-On): Đăng nhập 1 lần, truy cập nhiều hệ thống (SAML cho enterprise, OpenID Connect cho web hiện đại)

S — Single Responsibility (Nguyên tắc đơn trách nhiệm)

class UserService {
  createUser(data) { ... }       // Nghiệp vụ user
  sendEmail(user) { ... }        // Gửi email
  generateReport(user) { ... }   // Tạo báo cáo
}
// Sửa logic email có thể ảnh hưởng user

class UserService { createUser(data) { ... } }
class EmailService { sendEmail(user) { ... } }
class ReportService { generateReport(user) { ... } }
// Mỗi class độc lập, sửa 1 cái không ảnh hưởng cái khác

O — Open/Closed (Mở-Đóng)

class PaymentProcessor {
  process(type) {
    if (type === 'credit') { ... }
    if (type === 'debit') { ... }
    // Thêm Momo? Phải sửa hàm này!
  }
}

interface PaymentMethod { process(): void }
class CreditPayment implements PaymentMethod {...}
class DebitPayment implements PaymentMethod {...}
class MomoPayment implements PaymentMethod {...}
// Thêm Momo: chỉ tạo class mới, không sửa gì cũ

L — Liskov Substitution (Thay thế Liskov)

class Bird { fly() { ... } }
class Penguin extends Bird {
  fly() { throw Error("Không biết bay!") }
}
// Code gọi bird.fly() sẽ bị lỗi bất ngờ

class Bird { move() { ... } }
class FlyingBird extends Bird { fly() { ... } }
class Penguin extends Bird { swim() { ... } }
// Penguin thay thế Bird hợp lệ (đều có move())

I — Interface Segregation (Phân tách interface)

interface Worker {
  code(); test(); design(); manage();
}
// Developer bị ép implement design(), manage()
// mà không bao giờ dùng

interface Coder { code() }
interface Tester { test() }
interface Designer { design() }

class Developer implements Coder, Tester {...}
// Chỉ implement những gì thực sự cần

D — Dependency Inversion (Đảo ngược phụ thuộc)

class UserService {
  private db = new MySQLDatabase()
  // Muốn đổi MongoDB? Phải sửa UserService!
}

interface Database { query(sql: string): any }
class MySQLDB implements Database { ... }
class MongoDB implements Database { ... }

class UserService {
  constructor(private db: Database) {}
  // Inject implementation nào cũng được!
}

4 trụ cột OOP — So sánh chi tiết

So sánh: Abstract Class vs Interface

So sánh: Overloading vs Overriding

Composition vs Inheritance — Khi nào dùng gì?

class FlyingFish extends Fish { fly() {...} }
// Fish không bay được → vi phạm logic
// Kế thừa cứng nhắc, không linh hoạt

class Fish {
  constructor(
    private swimmer: SwimBehavior,
    private flyer?: FlyBehavior  // Tùy chọn!
  ) {}
}

Clean Architecture

Vòng đời Component Vue 3 (Composition API)

import { onMounted, onUnmounted, ref, watch } from 'vue'

setup() {
  const data = ref(null)     // ref() = reactive primitive
  let timer = null

  onMounted(async () => {   // DOM đã render xong
    data.value = await fetchData()
    timer = setInterval(pollData, 5000)
  })

  onUnmounted(() => {       // Component bị hủy
    clearInterval(timer)     // QUAN TRỌNG: tránh memory leak!
  })

  watch(data, (newVal, oldVal) => {
    console.log('Dữ liệu thay đổi:', newVal)
  })

  return { data }           // Trả về cho template sử dụng
}

Options API vs Composition API

Composables (Custom Hooks trong Vue 3)

// useFetch.js — Đóng gói logic fetch dữ liệu, tái sử dụng ở nhiều component
export function useFetch(url) {
  const data = ref(null)
  const error = ref(null)
  const loading = ref(true)

  onMounted(async () => {
    try {
      const res = await fetch(url)
      data.value = await res.json()
    } catch (e) {
      error.value = e
    } finally {
      loading.value = false
    }
  })
  return { data, error, loading }
}

// Sử dụng trong bất kỳ component nào:
const { data, loading } = useFetch('/api/users')

React Hooks (Phòng trường hợp được hỏi)

// useState — Quản lý state cục bộ
const [count, setCount] = useState(0)

// useEffect — Xử lý side effects (tương đương lifecycle hooks)
useEffect(() => {
  fetchData()                         // Chạy khi mount + update
  return () => clearInterval(timer)   // Cleanup khi unmount
}, [dep])
// [] = chỉ chạy 1 lần (mount)
// [dep] = chạy lại khi dep thay đổi
// không có [] = chạy mỗi lần render

// useMemo — Cache giá trị tính toán đắt đỏ (tránh tính lại mỗi render)
const val = useMemo(() => heavyCompute(a, b), [a, b])

// useCallback — Cache tham chiếu hàm (tránh child re-render không cần thiết)
const fn = useCallback(() => doSomething(id), [id])

Vòng đời Bean trong Spring Boot

Annotation quan trọng

Luồng xử lý Request trong Spring Boot

Node.js Event Loop

Các pha của Event Loop (chạy vòng lặp liên tục):

1. timers        — Thực thi callback của setTimeout, setInterval
2. pending       — I/O callbacks bị trì hoãn
3. poll          — Lấy sự kiện I/O mới (đọc file, network...)
4. check         — Thực thi setImmediate
5. close         — socket.on('close')

Microtask Queue (ƯU TIÊN CAO NHẤT — chạy hết trước khi sang pha tiếp):
  process.nextTick() > Promise.then()

// Đề thi kinh điển — đoán output:
console.log('1')                              // 1 (đồng bộ)
setTimeout(() => console.log('2'))            // (timers phase)
Promise.resolve().then(() => console.log('3'))// (microtask)
process.nextTick(() => console.log('4'))      // (microtask, trước Promise)
console.log('5')                              // (đồng bộ)

// Kết quả: 1, 5, 4, 3, 2
// Giải thích: Đồng bộ chạy trước (1,5) → nextTick (4) → Promise (3) → setTimeout (2)

WebSocket Lifecycle

Go Concurrency (Goroutine & Channel)

// Goroutine — "Luồng nhẹ" do Go runtime quản lý (~2KB stack, rất rẻ)
go func() {
    collectMetrics()  // Chạy đồng thời, không block main
}()

// Channel — Giao tiếp an toàn giữa các goroutine (thay thế shared memory + lock)
ch := make(chan string)
go func() { ch <- "dữ liệu" }()   // Gửi vào channel
result := <-ch                      // Nhận từ channel (block cho đến khi có data)

// Select — Lắng nghe nhiều channel cùng lúc (giống switch cho channel)
select {
case msg := <-ch1: handle(msg)
case <-time.After(5 * time.Second): fmt.Println("Timeout!")
}

// WaitGroup — Đợi nhiều goroutine hoàn thành
var wg sync.WaitGroup
for i := 0; i < 10; i++ {
    wg.Add(1)
    go func() {
        defer wg.Done()
        doWork()
    }()
}
wg.Wait()  // Block cho đến khi tất cả Done()

CI/CD là gì?

GitLab CI Pipeline (từ kinh nghiệm thực tế)

# .gitlab-ci.yml
stages: [build, test, security, deploy]

build:
  script: docker build -t $IMAGE:$CI_COMMIT_SHA . && docker push
  only: [main, develop]

test:
  script: npm install && npm run lint && npm run test -- --coverage

security:
  script: npm audit && docker scan $IMAGE

deploy_staging:
  only: [develop]
  script: docker-compose -f docker-compose.staging.yml up -d

deploy_production:
  only: [main]
  when: manual        # Cần người phê duyệt trước khi deploy production
  script: docker-compose -f docker-compose.prod.yml up -d

Docker — Kiến thức nền tảng

Docker vs Virtual Machine (VM) — So sánh

Dockerfile — Chi tiết từng lệnh & Best Practices

# === Multi-stage build — Giảm kích thước image đáng kể ===

# Stage 1: BUILD — cài đặt mọi thứ cần thiết để build
FROM node:18-alpine AS builder       # Alpine Linux ~5MB (vs node:18 ~900MB)
WORKDIR /app                         # Tạo và chuyển vào thư mục /app

# Trick tận dụng Docker cache layer:
# Copy package.json TRƯỚC, install, RỒI MỚI copy source code
# → Nếu source code thay đổi nhưng dependencies không đổi → layer npm ci được cache
COPY package*.json ./
RUN npm ci                           # ci = clean install, nhanh hơn npm install
                                     # + khóa chính xác version từ package-lock.json
COPY . .                             # Giờ mới copy toàn bộ source code
RUN npm run build                    # Build ứng dụng (TypeScript → JavaScript, v.v.)

# Stage 2: PRODUCTION — chỉ lấy kết quả build, bỏ hết devDependencies
FROM node:18-alpine AS production
WORKDIR /app
COPY --from=builder /app/dist ./dist
COPY --from=builder /app/node_modules ./node_modules
EXPOSE 3000                          # Khai báo port (tài liệu, không tự mở port)
USER node                            # KHÔNG chạy root! (bảo mật quan trọng)
CMD ["node", "dist/main.js"]         # Lệnh mặc định khi container khởi động

Các lệnh Dockerfile quan trọng

Docker Compose & Networking

# docker-compose.yml — Định nghĩa nhiều container chạy cùng nhau
version: '3.8'
services:
  app:
    build: .                         # Build từ Dockerfile trong thư mục hiện tại
    ports: ["3000:3000"]             # Map port host:container
    environment:
      - DB_HOST=db                   # Gọi service khác bằng TÊN (không cần IP)
    depends_on:
      db:
        condition: service_healthy   # Chờ db healthy rồi mới start app
    restart: unless-stopped          # Tự khởi động lại nếu crash

  db:
    image: mysql:8.0                 # Dùng image có sẵn từ Docker Hub
    volumes:
      - db-data:/var/lib/mysql       # Volume bền vững cho dữ liệu DB
    healthcheck:                     # Kiểm tra DB đã sẵn sàng chưa
      test: mysqladmin ping -h localhost
      interval: 10s

  redis:
    image: redis:7-alpine

volumes:
  db-data:                           # Khai báo named volume

Docker Network — So sánh các loại

Chiến lược triển khai (Deployment Strategies)

Git Workflow

Giám sát hệ thống (3 trụ cột Observability)

Bảo mật — Ngữ cảnh Viễn thông (Mobifone IT)

Cơ sở dữ liệu

Mạng (Networking)

Đồng thời (Concurrency)

🎯 Kiểm tra kiến thức — Random mỗi lần vào